De verwondering van het licht

Standaard
De verwondering van het licht
“Kleur is de verwondering van het licht.” Marc van Halsendaele, Vlaams dichter

De Noorse kunstschilder Harriet Backer (1845 – 1932) werd bekend door haar schilderijen van diverse interieurs met de focus op lichtinval.

Leestip: Waarom komt lichtval op schilderijen altijd van links? – NRC

Harriet was een van de vier dochters van Nils en Sophie Backer. Het gezin woonden in Holmestrand, Vestfold, in Noorwegen. Vader Nils was scheepskoopman en moeder Sophie was afkomstig uit een rijke familie. De ouders van Harriet Backer hechtte veel waarde aan een opleiding met de focus op muziek en de kunsten.

Harriet_Backer_-_Blue_Interior_-_Google_Art_Project

Opleiding en ervaringen
Geboren in een welgestelde familie, verhuisde zij op twaalfjarige leeftijd naar Kristiania (Kristiania was van 1878 tot 1924 de naam van de Noorse hoofdstad Oslo). Hier ontving zij les aan de Nissen School for Governesses, wat in die tijd de hoogste vorm van onderwijs was die open stond voor vrouwen, en blonk uit in Duits, Frans, Italiaans en Engels. Later volgde zij ook tekenlessen bij de Noorse Johan Mathias Calmeyer (1773 – 1830).  En van 1871 tot 1874 bezocht zij de schilderschool van Knud Bergslien.
AA371361: History

Een vriendschap voor het leven

In 1874, op de leeftijd van 29 jaar, besloot ze een meer formeler studie te gaan volgen in München, Duitsland. Detail; omdat Harriet Backer een vrouw was had ze niet het recht om reguliere cursussen bij te wonen maar kreeg ze privéles van verschillende kunstschilders. Harriet was hoe dan ook vastberaden om zich te specialiseren en concentreerde zich op het kopiëren van de oude meesters en historische onderwerpen. NB: in die jaren was München de plek waar de elite van Noorse schilders samenkwamen en het was hier waar ze ook een levenslange vriendschap met Kitty Kielland sloot. Olav_Rusti-Kitty_Kielland-246x300 Fotocredit: Public domain | Wikimedia Commons | A portrait of Kitty Kielland by Olav Rusti (1850-1920)

Harriet_Backer_-_The_Farewell_-_Google_Art_Project
The Farwell 1878

Kunst boven verwachting
Toen haar vader in 1877 stierf was de verwachting dat Harriet Backer naar huis zou terugkeren. Maar in een brief aan haar moeder, een jaar na het overlijden van haar vader, vertelde zij haar moeder dat kunst maken haar roeping was en dat dit eenvoudig voorrang moest hebben boven haar plichten als dochter. En in datzelfde jaar schilderde ze “The Farewell”, waar je op de achtergrond haar moeder ziet huilen en de jonge vrouw in het schilderij lijkt sterk op Harriet.

Zussen op reis
Van 1878 reisde Harriet Backer door Europa. Zij woonde en werkte van 1878 tot 1888 in Parijs, in het atelier van Léon Bonnat. Tijdens haar reizen werd zij vaak vergezeld door haar zus, de pianiste, componist, feminist en muziekpedagoge; Agathe Backer-Grøndahl (zie afbeelding). Agathe_Backer_Grøndahl
In Parijs werd Harriet Backer sterk beïnvloed door het naturalisme en het impressionisme, met name voor wat betreft de invloed van lichtinval op haar schilderijen.

“To my mind, a picture should be something pleasant, cheerful, and pretty, yes pretty! There are too many unpleasant things in life as it is without creating still more of them.” Pierre-Auguste Renoir

OXLhEzj
By Lamplight – 1890, Harriet Backer | Foto via Wikimedia Commons, fotocredit: Michael

Een eigen tekenschool
Rond 1890 begon Harriet Backer met het geven van tekenlessen en dit groeide in 1892 uit tot een tekenschool die zij tot 1910 zou aanhouden. Ze concentreerde zich voornamelijk op het aanmoedigen en onderwijzen van vrouwelijke kunstenaars, misschien wel omdat ze zich herinnerde hoe moeilijk het voor haar was geweest om les te kunnen krijgen.

standard_backer-harriet_statue Foto via Tore Kirkholt| SNL.no

Erkend talent
Backer verkreeg tijdens leven ruim erkenning voor haar talent en kunstenaarschap, zowel in Noorwegen als in Europa.  In 1889 won zij een medaille op de Wereldtentoonstelling te Parijs, ze ontving o.a. in 1912 de ‘Petter Dass-medaljen’, werd geëerd met de Orde van St. Olav, en in 1982 wordt er een bronzen beeld (in haar geboorteplaats Holmestrand) onthuld van haar en haar zuster Agathe, vervaardigt door haar zus de Noorse beeldhouwer Ada Madssen.

Een rijke carrière
Op 25 maart 1932 overleed Harriet Backer op 87-jarige leeftijd.
Tijdens haar carrière heeft zij ongeveer 180 schilderijen geschilderd, dit waren voornamelijk woonkamers, boerderij- en kerkinterieurs. Interessant detail hierbij is dat zij  haar zus Agathe nooit aan de piano heeft geschilderd hoewel zij haar soms wel als model gebruikte.

Het werk van Harriet Backer is nog grotendeels te zien in het Nationaal kunstmuseum te Olso en het Universiteitsmuseum van Bergen. Bergen-University-modfBergen Université |Fotocredit: Original by Floflo, edited by Aqwis

Gebruikte bronnen: Zie toegevoegde linken in tekst, plus: norwegianamerican, arthurchandler & absolutefacts

Tip: Lees meer over de wereldtentoonstelling van 1889 en 1890 |Karin Haanappel

 

Eén reactie »

  1. Pingback: De geboorte van het licht in een schilderij – LiRiAn Art

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s